Geçmişten Günümüze Doğum Günü Kutlama Geleneği!

Günümüzde hemen her anlayıştan insanın vazgeçemediği doğum günü kutlamaları üzerinde çok düşünülmeden bir alışkanlık halinde gerçekleştirilen bir etkinlik gibi gözüküyor. İnsanlar sevdiklerinin doğum günlerinde uzun araştırmaların ardından seçtikleri bir doğum günü hediyesi ile kutlarlar bu özel günü. Doğum günü kutlama geleneğinin ne zaman başladığı ile ilgili olarak araştırdığımızda, aslında bu kutlamanın tarihte, doğum ile ilgili olarak değil ölüm ile ilişkili olarak ‘ölüm yıl dönümleri’ ile alakalı bir kutlama şeklinde gerçekleştiği bilgisine ulaşıyoruz.

Geçmiş tarihte hemen her konuda insanlığa buluşları ile öncü olan Mısırlılar bu konuda ilk adımı atmışlardır sonrasında ise Babilliler hükümdarlık ailesinin erkek çocuklarının doğum günlerini bir yere kaydetmeye ve zamanın takvimine göre kutlamaya başladılar. Adet sonradan diğer soylu sınıfına da yayıldı. Geçmiş tarihte kayda geçen ilk doğum günü kutlaması, milattan önce 3000 yıllarında yaşamış bir Mısır firavununa aittir. O zamanlarda doğum günü kutlaması yaşanılan çevrede yapılıyor, eş, dost, hizmetçiler hatta köleler bile kutlamaya katılıyordu, o günün şerefine tutuklulara af çıkıyor, esirler serbest bırakılıyordu. Doğum günü kutlama alışkanlığı, asırlar sonra Yunanlara geçmiştir. Yunanlılar kutlamaları daha ileriye taşıyıp pasta kesme adeti de eklemişlerdir. Ay ve avcılık  tanrıçası Artemis için her ayın altıncı günü yeniden doğuşunun şerefine kesilen pastaya Ay ışığını simgeleyen mumların eklenmesi de bu devirlerde olmuştur. Yunanlarda da sadece erkeklerin doğum günleri kutlanmış hatta bu kutlamalar kişi öldükten sonra da devam etmiştir. İlk dönem Hristiyan dünyasında putperest anlayıştan gelen bir gelenek olarak yorumlanan doğum günü kutlamaları, sonraki dönemlerde bu dünyadan ölerek kopuşun aynı zamanda öldükten sonra yeniden dirilişin sembolü olarak azizlerin ölümünü yeniden diriliş yortusu olarak kabul ediyordu. Daha sonraki yıllarda Hz İsa’nın doğum günü olarak kabul edilen 25 Aralık Noel, Christmas dini bir doğum günü kutlaması şeklinde yüzyıllar sonra tüm aile bireyleri ile birlikte kutlanmaya başlandı. Günümüzdeki anlamı ile doğum günü kutlamaları ancak 12. yüzyıldan sonra başlamıştır.

Düğünlerde pasta kesmek geleneğinin, yeni evlilere bereket, doğurganlık ve mutluluk dileklerinin iletilmesinin zaman içinde gelişmiş bir şekli olduğundan bahsetmiştik. Doğum günlerinde pasta kesmek geleneğinin ise tarihi kökeni ve amacı farklıdır. Zaten tek kat olan şekli ve üzerindeki mumlar nedeniyle pasta görünüş olarak da düğün pastasından farklıdır. Avrupa’da özellikle Almanya’da ilk dönem doğum günü kutlama partileri çocuklar için düzenleniyordu. Çocuklar için doğum günü kutlama geleneğinin sonraki dönemlerde en önemli unsuru olarak doğum günü pastası olmuştur.

Günümüzde artık tüm dünyada doğum günü kutlamalarının en önemli unsuru haline gelen, aslında kek ‘Cake’ diyebileceğimiz kesilen pasta ve üzerindeki mumlar ile vazgeçilmez bir doğum günü hediyesi olmuş durumda. Artık herkes mumları üfleyip söndürmeden önce bir dilek tutuyor ve bu dileğinin gerçekleşmesini heyecanla bekliyor.